Vitesse tussen hoop en ongeloof in week van de dolheid
Als een onweerswolk ging Maasbert Schouten, de voormalig eigenaar van Vitesse, afgelopen vrijdag tekeer. Het mooie weer dat hij samen met zijn opvolger Merab Jordania heeft aange kondigd - op korte termijn nieuwe spelers - laat nu al dagen op zich wachten. Geruchten gaan in Arnhem in een week als deze zó snel als ze waren gekomen, maar waar blijven toch de eerste klompjes goud van de nieuwe toekomst die binnen twee dagen waren beloofd? Op internet trekken supporters de betrouwbaarheid van Schouten in twijfel, en dat zint de multimiljonair niet. Stel je toch voor dat hij in Arnhem straks niet als koning of keizer, maar als kwakzalver wordt herinnerd... Kan dus niet en dus wil hij, nee éist hij vandaag witte rook.
Als het aan Schouten ligt, presenteert Vitesse linea recta de nieuwe namen, vooral om zijn eigen gemoeds rust wat te sparen, eventuele onrust binnen de selectie richting het duel met FC Twente ten spijt. Maar zijn wens verstomt in stoere woorden. De voormalige Afab-baas heeft geen stem meer in het beleid. Sinds afgelopen maandag is niet Schouten, maar Jordania de absolute baas van Vitesse. Het zal even wennen voor hem worden.
Landstitel
Drie dagen eerder ontwaakt Arnhem met een tweeslachtig gevoel. De ratio vraagt om ingetogenheid, het hart schreeuwt om euforie. Na een klein decennium aan magere jaren heeft het credo eerst zien, dan geloven aandeel gewonnen aan de Rijn, maar toch. Sinds een kolderieke persconferentie de overname van Vitesse heeft bezegeld, zijn alle ogen in Arnhem gericht op de nieuwe hemelbestormer. Het is nog maar twee dagen geleden dat handhaving als een topprestatie werd beschouwd, en nu al spreekt de nieuwe keizer openlijk over een lonkende landstitel binnen drie jaar. Hoe groot de betrouwbaarheid van die uitspraken ook moge zijn, op korte termijn hebben ze hun effect niet gemist.
Camerateams en supporters verdringen elkaar langs het trainingsveld op Papendal, waar vandaag weinig nieuws te zien is. Geen glimp van de nieuwe baas, en al helemaal niet van zijn voetballende discipelen die het piepjonge team van trainer Theo Bos moeten voorzien van vers bloed. Voorlopig zoeken fans houvast bij geruchten. En dan is er nog de rivaliserende aanhang uit Nijmegen, die zich afgelopen nacht van haar ludieke kant liet zien door het supportershome van Vitesse op te sieren met enkele snerende spandoeken, waaronder: Succes met weer een luchtkasteel.
De kreten van de supporters uit Nijmegen staat niet op zich. Euforie en scepsis vechten om voorrang, ook bij fans en werknemers van Vitesse. De grote vraag, zo vlak na de overname, blijft: wie is Merab Jordania nu echt? Kritische vragen over een crimineel verleden werden bij zijn presentatie afgewimpeld als 'niet relevant' en 'suggestief! terwijl goed ingevoerde journalisten uit Georgië het tegendeel weten te melden. Bovendien is er de vraag waar Jordania zijn geld mee heeft verdiend, en misschien nog wel belangrijker, wat hij met Vitesse wil.
De Georgiër sprokkelde een aanzienlijk vermogen bijeen via de handel in spelers en wedstrijdrechten. Of dat echter voldoende is om met vele miljoenen een noodlijdende Nederlandse voetbalclub over een landstitel te laten dromen, mag worden betwijfeld. Jordania is rijk, maar geen miljardair, en alles wijst erop dat de Georgiër niet volledig op eigen titel in Arnhem is neergestreken. Sterker nog: de invloed van Roman Abramovich in de Vitesse-deal is groter dan tot dusverre werd vermeld. 'Hij is gewoon een vriend! vertelde Jordania bij zijn eerste openbare optreden over de Chelsea-eigenaar, maar de twee onderhouden zeer innige contacten.
Net zoals Jordania overigens een goede vriend is van de bij PSV de deur gewezen voormalige huismakelaar Vlado Lemic. Het gaat te ver Jordania louter als een stroman van Abramovich te beschouwen. Maar zowel financieel als beleidsmatig zal de Rus zijn vriend regelmatig van adviezen voorzien, wat ook blijkt uit de ontmoeting die in het weekeinde voor de overname van Vitesse plaatshad. Als het aan Abramovich ligt, worden talenten van Chelsea én Georgische talenten in Arnhem gestald. En hoewel Vitesse zijn eigen ambities mag verwezenlijken, zal Gelredome een veredeld handelshuis voor Chelsea gaan worden.
Bankbiljetten
Voor de spelersmarkt lijkt het nieuws over de overname van Vitesse deze dagen te werken als een waterbron in de woestijn. Al wekenlang piepen en kraken de scharnieren van de transfercarrousel, er lijkt geen beweging in te willen komen. 'Maar nu wij een andere eigenaar hebben, denkt iedereen dat het geld hier door de rivier stroomt en de munten tegen de kade klotsen! zegt Ted van Leeuwen, technisch directeur van Vitesse. 'Ik heb er opeens zeshonderd vrienden bij gekregen. Uit de hele wereld krijgen we spelers aangeboden. Vorig seizoen haalden we jongens die tegen het eerste van Sparta aan zaten, nu gaat het om toppers uit de Bundesliga en Premier League. Het is alsof de spelersmakelaars de hele zomer op ons hebben gewacht. Heel bizar.'
Wekenlang hield Van Leeuwen zijn kaken stijf op elkaar. Keer op keer repte hij over een gebrek aan geld, en het wachten op een vrachtwagen met bankbiljetten, aangezien elk te vroeg uitgelekt gerucht de overname kon dwarsbomen. Maar hoe kijkt hij ertegenaan nu de deal daadwerkelijk beklonken is? 'Ik snap best dat mensen hun twijfels hebben. Maar deze club was echt op sterven na dood. Er kon niets meer. Dan is het niet gek dat we een kans als deze aangrijpen.' Hoewel Vitesse officieel heeft aangegeven dat Maasbert Schouten de terminologie van de ambities bewust heeft gekozen, is niet iedereen binnen de Arnhemse organisatie enthousiast over het woord landstitel. 'Ik vind dat je niet te hard van stapel moet lopen. Net als dat ik hoop dat het straks allemaal met beleid gaat. Spelers halen vergt beleid. Als ik straks zes spitsen moet contracteren, heeft mijn rol hier weinig zin meer.'
Ook trainer Theo Bos heeft zijn limiet inmiddels bepaald. De reputatie van Jordania is bekend. Toen de prestaties van het Georgische elftal hem niet bevielen, ontsloeg hij als bondsvoorzitter de hele technische staf en nam hij vervolgens zelf plaats op de bank. Bos: 'Als ik de opstelling niet meer kan invullen, ben ik hier weg. Ja, ik ga ervan uit dat de trainer van Chelsea ook alles zelf bepaalt.' De gesprekken die Mister Vitesse inmiddels met de nieuwe clubeigenaar voerde, verliepen volgens Bos echter positief. 'Het is een vriendelijke, aardige man! om daar lachend aan toe te voegen, 'tot nu toe.'
Welke betrokkene je ook spreekt binnen de organisatie van Vitesse, iedereen wijst erop dat er qua bemoeizucht met de komst van Jordania niet veel zal veranderen. Onder het bewind van Schouten gold ook het credo dat zijn wil wet was. Niet zelden sloeg de voormalig eigenaar na een wanprestatie met zijn vuist op tafel. Alleen ontbrak het geld om onconventionele maatregelen te nemen. Eén voordeel, wat Bos betreft, bovendien: 'Met Jordania kan ik veel beter over het spel en over spelers praten dan met onze oude eigenaar, Merab heeft wél verstand van voetbal. Weet al aardig wie wij zijn, noemt een spelersnummer en wat hij van hem vindt.' Bovendien lijkt in de gesprekken van Bos met de nieuwe eigenaar alles erop te wijzen dat niet de Georgiër, maar Schouten van een snelle landstitel droomt. 'De ambities over een kampioenschap binnen drie jaar zijn wel al enigszins afgezwakt. Dat kan ook niet anders. Ambities zijn goed, onrealistische dromen niet. We gaan rustig bouwen, om straks bovenin mee te spelen. Ajax zoekt al zes jaar naar de titel, een kampioenschap is niet te koop.'
Commotie
Toch houdt dat ene woordje de supportersschare nu al dagen in haar greep. Nog nooit organiseerde Vitesse koopavonden om de interesse in jaarkaarten te kunnen beantwoorden, deze week liefst twee. De commotie rond Jordania leidt tot elfhonderd verkochte seizoenkaarten in drie dagen tijd, een absoluut record. Wellicht dat ook de fans bekend zijn met de reputatie van Jordania, die in Georgië de prijzen voor interlands liefst drie keer verhoogde. Toen de minister van Sport en Cultuur hem hierop aansprak, werd deze door Jordania de toegang tot de ereloge van het nationale stadion in Tbilisi ontzegd. Arnhem houdt inmiddels serieus rekening met spelers over wie voorheen amper kon worden gedroomd. Neem Giorgi Chanturia, het toptalent van Barcelona, dat door de aanwezigheid van Jordania Vitesse zou gaan verkiezen boven Chelsea en Zenit Sint-Petersburg. Kennis, die door de rol van Abramovich wel in een ietwat ander daglicht komt te staan. Chanturia is echter pas zeventien jaar oud, en hoe rijk Jordania ook moge zijn, in Nederland is zelfs met miljoenen euro's geen werk vergunning te koop. En dus verschuift het vizier in deze week van de dolheid richting andere namen.
Als trainer Johan Boskamp, een zeer hechte vriend van de Georgische baas, op vrijdagavond oppert dat Vitesse zijn pijlen op Rivaldo richt, vechten hoop en ongeloof bij de supporters om voorrang. Hetzelfde geldt rond de namen van Marko Panteli( (inmiddels naar Olympiakos Piraeus), Afonso Alves en Kakha Kaladze. Vitesse doet de geruchten af als onzin. 'Maar het moge duidelijk zijn dat we ons momenteel richten op andere namen dan voorheen, meldt een officiële verklaring van de club. 'Merab Jordania vindt de jeugd een speerpunt, maar dat valt zeker aan te vullen met afvallende spelers bij Europese topclubs.'
De gróótste missie voor Vitesse wordt wellicht nog wel het stroomlijnen van de ambities. Jordania zal weinig moeite hebben om aanwinsten naar Arnhem te halen, een vorstelijk salaris doet in het
voetbal veelal wonderen. Maar hoe behoud je op die manier de balans in de selectie, en zorg je ervoor dat spelers in de pas van de club blijven lopen? 'Ik denk dat we als club normaal moeten blijven doen! zegt Bos, na de afsluitende training voor de wedstrijd tegen FC Twente. Linten zijn gespannen om fans op afstand te houden, en hoewel spelers alleen interviews mogen houden over naderende duels, horen we Jeroen Drost spreken over 'een idiote week' en is talent Marco van Ginkel onder de indruk. 'Uit het niets is Vitesse een andere club geworden. Ik waan me in een film van James Bond.' Roy de Ruiter, revelatie van de voor bereiding, baalt. 'Ik hoor opeens dat ik er niet meer bij hoor en naar het tweede moet. Zonder verklaring trouwens.'
Bos weigert zich te verontschuldigen. 'De verhoudingen zijn de afgelopen weken volledig vertekend geweest. Spelers die normaal moeten vechten voor een plek in het tweede, zijn nu opeens boos als ze bij het eerste buiten de selectie vallen. Dat is toch raar?' De trainer zal zich niet te veel aanpassen aan de collectief heersende hysterie. 'Ik laat alles op me afkomen, blijf me net zoveel inspannen voor Vitesse als dat ik voorheen deed, en zal uiteindelijk wel zien of het voldoende is. Ik vind het wel heel leuk. In Arnhem merk je dat de club weer leeft, de mensen hopen ergens op. En dit past toch ook wel een beetje bij Vitesse. Zeg nou zelf, dat kan toch alleen hier?' Tegelijk ziet hij de kanttekeningen. 'Niemand in Nederland zal ons dit gunnen, bij elke tegenslag worden we uitgehoond. Logisch, maar ook hypocriet. Ik weet zeker dat bij Willem II of NAC Breda de deur ook was opengezet voor zo'n financiële impuls.' Voor juichen is het in de ogen van de trainer nog te vroeg. 'Er gaan dingen veranderen. Als we straks een kwaliteitsinjectie hebben gekregen, gaan de verwachtingen omhoog. Maar of dit een meesterzet is geweest en ik Maasbert Schouten straks moet bedanken, blijkt pas bij succes.'
Angst
De noodzaak van versterkingen wordt echter wel zichtbaar als Vitesse, de beoogde kampioen van 2013, in het eigen Gelredome de kampioen van 2010, FC Twente, ontvangt. Met de twee Chelsea- huurlingen Slobodan Rajkovic en Nemanja Matic als aandachtig toeschouwers op de tribune, oogsten de Arnhemmers vermoedelijk voor de laatste keer dit seizoen lof en respect voor het dartele, jonge team. Niet zelden, maar wel anoniem, klinkt in de coulissen de angst dat talenten als Davy Pröpper en Marco van Ginkel straks het slachtoffer van Jordania worden. Rajkovic, Matic en ook de beoogde aanwinsten Miralem Sulejmani en Ismaïl Aissati (beiden Ajax) zullen toch vooral als producten van de ongenadige investeringsdriften van de nieuwe eigenaar worden gezien. Bouwstenen van een team, gebouwd op Georgisch geld.
Ook afgelopen maandag wachtte de ongeduldige Maasbert Schouten echter nog op het eerste tastbare succes. Ondanks het gonzen van de geruchten maakte Vitesse nog altijd geen aanwinst officieel, terwijl doelman Piet Velthuizen een mega-aanbod van Jordania afsloeg om bij te tekenen. Hij prefereert een vierjarig contract bij de Spaanse promovendus Herculés Alicante. De keeper had de best betaalde speler van Vitesse kunnen worden, maar verkiest het avontuur in de Primera División. 'Jammer, maar helaas, aldus de Georgiër, die na afloop van de 0-3 nederlaag tegen FC Twente wel duidelijk maakte dat het team in zijn ogen nog op heel veel plaatsen versterking behoeft. Hij heeft nog zeven dagenoordat het 1 september is. Ook daarna draait het circus in Arnhem vermoedelijk door. Met de komst van Jordania regeert bij Vitesse, als vanouds, de waan van de dag.